Moczenie nocne u dzieci
Moczenie nocne u dzieci to wstydliwy problem zarówno dla rodziców jak i ich pociech. A tak naprawdę, to dość częsta przypadłość, z którą boryka się wiele rodzin. Jak pomóc dziecku i kiedy konieczna jest wizyta u lekarza?
Przyczyny problemu
Problem zaczyna się, gdy maluch, który ukończył 5 rok życia wciąż budzi się z mokrą piżamką. Nocne nietrzymanie moczu dotyka około 15% dzieci i 3% nastolatków. Przypadłość częściej dotyczy chłopców, niż dziewczynek. Najczęściej nie towarzyszą jej żadne dodatkowe objawy. Jeśli jednak się pojawiają, są to zakażenia pęcherza lub nietrzymanie moczu także w dzień.
Jeśli u dziecka występuje tylko nietrzymanie moczu w nocy, bez dodatkowych objawów, jego przyczyną może być niedobór wazopresyny. To hormon, który odpowiada za zagęszczanie płynów oraz wzmacnia kontrolę nad pęcherzem. Może się jednak zdarzyć, że problem nietrzymania moczu jest objawem groźniejszych schorzeń, które nieleczone mogą doprowadzić nawet do niewydolności nerek. Należą do nich: kamica nerkowa, zakażenia układu moczowego i nieprawidłowe funkcjonowanie pęcherza. Chorobom tym towarzyszy moczenie bielizny w ciągu dnia, ból i pieczenie podczas załatwiania potrzeb fizjologicznych oraz nagła i gwałtowna potrzeba załatwienia się. Może też pojawić się krew i gorączka. Z takimi objawami należy jak najszybciej udać się do lekarza.
Kolejną przyczyną jest również nadaktywność pęcherza lub zbyt mała jego pojemność. Zdarza się także, że podczas głębokiego snu, dziecko nie odczuwa silnego parcia na pęcherz i załatwia się do łózka.
Także sytuacje stresowe, czy emocjonujące i euforyczne, takie jak na przykład wyjazd na wakacje, mogą być przyczyną nocnego moczenia dziecka. Silne emocje zazwyczaj są jednorazowym problemem. Jeśli jednak często się on powtarza, warto zasięgnąć opinii psychologa.
Kiedy do lekarza?
Jeśli dziecko, które ukończyło 5 lat, wciąż robi siusiu do łóżka, wizyta u lekarza może pomóc zdiagnozować przyczynę. Tak samo, jeśli problemowi towarzyszą inne niepokojące objawy i gdy maluch skarży się na ból podczas załatwiania potrzeb fizjologicznych.
Lekarz powinien zalecić badanie krwi i moczu. Może wypisać także skierowanie na USG. Przy zauważeniu problemu warto zapisywać na kartce, o której godzinie i ile dziecko spożyło płynów, a także kiedy ostatni raz korzystało z toalety. Pomoże to lekarzowi zdiagnozować przyczynę schorzenia i dobrać odpowiednie leczenie. Często zdarza się, że przyczyną jest infekcja.
W przypadku stwierdzenia niedoboru wazopresyny, lekarz przepisze odpowiednią dawkę leku, która zastąpi działanie hormonu. Medykament ten zmniejsza produkcję moczu w nocy. Jeśli problem wywołuje infekcja, dziecko dostanie antybiotyki, które zapobiegną chorobie.
Jak pomóc dziecku?
Wbrew powszechnej opinii, maluch nie moczy się w łóżku z lenistwa i na złość rodzicom. Przyczyna tego jest niezależna od dziecka, dlatego nie można go o to obwiniać, karać ani mu grozić. Kategorycznie nie należy także dodatkowo zawstydzać dziecka. Trzeba wytłumaczyć, że to nie jego wina i że wizyta u lekarza pomoże mu przywrócić kontrolę nad pęcherzem.
Aby zminimalizować ryzyko niekontrolowanego załatwiania się dziecka do łóżka, należy:
- przypominać maluchowi o konieczności opróżnienia pęcherza przed pójściem spać;
- unikać podawania słodkich i gazowanych napojów oraz herbaty wieczorową porą;
- systematycznie przypominać dziecku o częstym piciu wody w czasie dnia, aby wzmocniło kontrolę nad pęcherzem;
- zaprzestać używania pieluch i pieluchomajtek, które zawstydzają dziecko i powodują dyskomfort – należy zabezpieczyć łóżko ceratą lub specjalnymi podkładkami nieprzepuszczającymi wilgoci;
- rozmawiać z dzieckiem i okazywać mu cierpliwość, i zrozumienie;
- chwalić za spokojnie przespaną noc;
- nie wyolbrzymiać problemu – bo w gruncie rzeczy to częsta przypadłość spotykana u dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym.
Autor: Urszula Stanisławska-Hunek